EVENTS
Dimension 80 – mei 2026
Tot nu toe was er weinig aandacht voor zomercomfort in België. Alle aandacht ging traditioneel naar de winter en in de zomer waren we blij als er streepje zon was. Met de opwarming van de aarde komt daar verandering in. Als de gemiddelde temperatuur boven de drie graden stijgt, wat zeer waarschijnlijk zal gebeuren, dan zal zowat heel het land af te rekenen hebben met hittestress. In onze huidige bouwbeslissingen houden we daar best rekening mee. Om het probleem in kaart te brengen, liet Verozo, de vereniging van de zonweringsector, een onderzoek uitvoeren door KULeuven. Deze studie werd voorgesteld op een persconferentie op Batibouw.
Een eerste vaststelling is vrij morbide: de meeste klimaatdoden zijn hittedoden. Slachtoffers van natuurrampen zoals overstromingen halen wel het nieuws, maar tijdens een hittegolf zijn er veel meer mensen die overlijden als gevolg van hittestress. Bovendien ziet de toekomst er niet al te rooskleurig uit. Bij een opwarming van het klimaat met 2°C (ten vroegste in 2039) krijgen we tot 11 hittegolfdagen per jaar. Bij een opwarming met 3° (mogelijk vanaf 2063) krijgen we zelfs regelmatig met tropische dagen af te rekenen.
We moeten er dus voor zorgen dat we woningen die we nu bouwen en renoveren, hittebestendig zijn. Dat kan aan de hand van de zogenaamde ‘ladder van koeling’, een lijst van maatregelen in afnemende graad van duurzaamheid. Eerst op de lijst is zorgen voor een koele omgeving met veel groen. Hier heeft de gemiddelde bouwheer natuurlijk weinig vat op. De tweede stap is de warmte buiten houden. Dat heeft te maken met oriëntatie en vooral de beglaasde oppervlakte. Bestaande gebouwen kan men aanpassen door extra isolatie en zonwering. De volgende stap is passieve koeling. Dat kan bijvoorbeeld door intensieve nachtventilatie. Tenslotte kan men dan actieve koeling inzetten.
De voornaamste uitdaging is een mentaliteitswijziging in de bouwpraktijk. Het is niet houdbaar om in de ontwerpfase oververhittingseffecten te creëren, die dan later weggekoeld moeten worden. In het aansluitende panelgesprek op de voorstelling werd gesteld dat we af moeten van de ‘glaspaleizen’, die geliefd zijn bij architectuurjury’s.
Een belangrijke rol is weggelegd voor de EPB reglementeringen. Die moeten voldoende plaats inruimen voor zomercomfort. Veel belangrijker is dat ze moeten uitgaan van een totaalvisie. Nu zijn de regels per domein opgesteld, zodat voldoen aan de ene eis tot problemen leidt om in orde te zijn met een andere eis. De geplande hervorming biedt een unieke kans om deze problematiek aan te pakken.
Door Alex Baumans - Illustraties: Verozo
PEOPLE & PROJECT
Nieuwe dynamiek in en rond modernistisch kerkgebouw
In de Lokerse wijk Spoele gaan kinderen na schooltijd sinds kort opnieuw naar de kerk. De modernistische Sint-Jozefkerk, door omwonenden beschouwd als een ankerpunt in de omgeving, werd er herbestemd als buitenschoolse kinderopvang. Het Gentse architectenbureau Bressers Architecten bracht licht en lucht in het gebouw en maakte het met gerichte ingrepen klaar voor de toekomst. ...
