PEOPLE & PROJECT  
Dimension 52 – april 2019

Spelen met gestapelde volumes en gevelstenen

Aan de Kiezelweg in Kesselt, Lanaken, opende Nelissen Steenfabrieken een nieuw state-of-the-art hoofdkantoor met showroom als blikvanger. Architectengroep PSK en UAU collectiv opteerden voor een letterlijke opeenstapeling – geen instapeling – van drie volumes. Er was uiteraard een breed keuzespectrum aan rode baksteen, maar toch werd het een volledig nieuw langwerpig type gevelsteen, Salto gesinterd genaamd.

Door Philip Declercq

Vier jaar geleden namen Carlos Jorissen, Joeri Gevers en Burt Nelissen de fakkel over van de derde generatie. De nieuwe CEO’s pakten vrij snel met een investeringsplan uit. Met de opening van een state-of-the-art kantoorgebouw en een experimentele showroom naar een ontwerp van Architectengroep PSK en UAU collectiv werd fase 1 afgewerkt. Ruwbouwaannemer was de firma Gebroeders Caelen uit Genk. Bij de realisatie van het gebouw werden heel wat regionaal verankerde bedrijven betrokken.

Innovatie, co-creatie & duurzaamheid

Innovatie, co-creatie én duurzaamheid zijn de drie pijlers van zowel het interieur als het exterieur van het nieuwe hoofdkwartier. Naast een atrium, volledig uitgevoerd in de bekende Dubio-steen, kunstige claustra’s en zelfs steenstrips gelijmd op een grote glaspartij, getuigt ook de opeenstapeling van volumes (nvdr zie kaderstuk) van een innovatief ontwerp. “Met dit gebouw tonen we dat alles kan met baksteen, zolang je met de juiste mensen samenwerkt. Daarom hechten we veel belang aan co-creatie”, aldus de 3 CEO’s. De duurzaamheid vertaalt zich in een stevige, thermische bouwschil.

BEN-site

Nelissen Steenfabrieken wil een voortrekker zijn op energetisch vlak door op termijn te streven naar een bijna-energieneutrale (BEN) bedrijfssite. Guido Ieven, Architectengroep PSK: “Met de BEN-ambities in het achterhoofd hebben we voor dit gebouw geopteerd voor een performante buitenschil met een erg gunstige U-waarde. De technische installaties werken voornamelijk op basis van gratis energiebronnen wat een E-peil oplevert, beter dan de vooropgestelde eisen voor een kantoorgebouw.”

Beleving en verwondering

De bouwheren gaven de architecten creatieve vrijheid, maar vroegen rekening te houden met 3 elementen. “Het project moest een eyecatcher zijn voor wie het gebouw voorbij rijdt. Er diende een atrium te worden voorzien om de openheid van het bedrijf en het contact tussen de medewerkers te accentueren. Een derde element ter overweging was een referentieproject – de Vitra Campus in het Zwitserse Weil am Rhein – waarbij met meerdere volumes wordt gewerkt”, aldus bouwheer Carlos Jorissen namens de vierde generatie. Aan het eigenlijke ontwerp gingen – zoals het een goed familiebedrijf past – uiteenlopende visies en standpunten, tussen en binnen de derde en de vierde generatie, vooraf. “Familie is emotie waardoor het misschien iets langer duurde vooraleer iedereen zich achter eenzelfde ontwerp kon scharen, waarbij beleving en verwondering centraal stonden”, aldus architect Massimo Pignanelli van UAU collectiv.

Van U naar O naar U

Het spelen met volumes en de aanwezigheid van een patio zorgt voor verrassingen. “Wie het gebouw binnentreedt komt in een U-vorm die uitgeeft op de Kiezelweg, terecht. Wie vervolgens de trap neemt naar de showroom op verdieping +1 komt in een O-vormig volume terecht. Op verdieping +2 (kantoren, vergaderzalen) komt de U-vorm terug, zij het nu gericht naar de achterliggende steenfabrieken en velden”, aldus architect Guido Ieven.

Aardekleur

De keuze voor een rode baksteen stond vast omwille van de connotatie met de aarde(kleur), warmte, en het familiale aspect. Er was uiteraard een breed keuzespectrum, maar toch werd het een volledig nieuw langwerpig type gevelsteen, Salto gesinterd genaamd. De stenen werden op alle mogelijke manieren – op wanden en ramen, op vloeren, aan plafonds – verlijmd. Enkele attractiewanden binnen het gebouw werden uitgevoerd in de nieuwste creatie van Nelissen-bakstenen, de DUBIO.

“Iets wat niet echt kan”

De ontwerper van deze Dubio steen is Roel Vandebeek. “Architecten opteren meestal voor vrij platte, vlakke gevelstenen. Ik denk graag met hen mee en reik ideeën aan die ze eventueel kunnen verwerken in hun concept. Deze Dubio Salto gesinterd gevelsteen lijkt wel een combinatie van drie heel dunne, gestapelde, gevelstenen. Iets wat op het eerste gezicht niet echt kan.” Inmiddels zijn er patenten voor ons land, Nederland en Duitsland, en werden met de gevelsteen in kwestie meerdere binnen- en buitenlandse awards in de wacht gesleept.

Museale route

De nieuwe showroom bevat een museale route waarbij de bezoekers de baksteen als kunstobject ontdekken in de echte én de virtuele realiteit. Een combinatie van een tastbare showroom en een digitaal getinte customer experience journey. Aan de hand van een app doorlopen ze de showroom en kunnen ze hun favoriete stenen in hun mandje steken. Aan het einde van een bezoek in de Experience Room worden deze stenen op een groot 180°-scherm getoond, en rechtstreeks doorgestuurd naar het emailadres van de bezoeker. In de stenotheek staan een werktafel en een groot scherm. Indien een architect een steen op deze tafel legt, wordt deze gescand aan de hand van een RFID-tag. Zo kan hij of zij verschillende stenen op tafel leggen, en virtueel nieuwe mixen creëren, die men op het scherm te zien krijgt en naar zichzelf kan sturen.

www.nelissen.be